Stal narzędziowa do pracy na gorąco TGE 23 GROUPER (EN ISO X38CrMoV5-3 Mod, Werkstoff 1.2367 Mod ESR, NADCA Grade C)
PN / PN-ISO: brak oficjalnego oznaczenia PN
Opis ogólny – charakterystyka stali TGE 23 GROUPER
TGE 23 GROUPER to stal narzędziowa do pracy na gorąco opracowana przez TG Steels, przeznaczona do narzędzi o bardzo dużych gabarytach i wysokim obciążeniu cieplno-mechanicznym, w szczególności do giga casting oraz dużych form odlewniczych ze stopów lekkich. Gatunek ten został zaprojektowany jako stal o podwyższonej udarności, bardzo dobrej wytrzymałości w wysokiej temperaturze oraz wysokiej odporności na zmiękczanie podczas odpuszczania.
Stal TGE 23 GROUPER jest wytwarzana w technologii ESR – Przetopu Elektrożużlowego, co ma kluczowe znaczenie dla jej właściwości eksploatacyjnych w narzędziach wielkogabarytowych.
Przetop elektrożużlowy (ESR) – wyjaśnienie technologiczne
ESR (Electro Slag Remelting – przetop elektrożużlowy) to proces wtórnego przetopu stali, w którym wstępny wlew jest przetapiany w kąpieli ciekłego żużla przewodzącego prąd elektryczny.
W przypadku stali TGE 23 GROUPER proces ESR powoduje:
- bardzo wysoką czystość metalurgiczną (znaczne ograniczenie wtrąceń niemetalicznych),
- jednorodność chemiczną i strukturalną na całym przekroju,
- brak pasmowości i segregacji węglików,
- poprawę udarności, polerowalności i stabilności wymiarowej narzędzi,
- zwiększoną niezawodność w dużych blokach i formach do pracy na gorąco.
Dzięki temu stal ESR, taka jak TGE 23 GROUPER, jest preferowana w narzędziach do die casting, giga casting, kucia na gorąco i wyciskania.
Oznaczenia i odpowiedniki stali TGE 23 GROUPER
| System / norma | Oznaczenie |
|---|---|
| EN ISO (EU) | X38CrMoV5-3 Mod |
| Werkstoff (DIN) | 1.2343 |
| AISI / ASTM (USA) | H11 |
| NADCA | Grade C |
| Nazwa handlowa TG Steel | TGE 23 GROUPER |
| Inne normy krajowe | Odpowiedniki wg EN ISO X38CrMoV5-3 Mod |
Uwaga: producent nie przypisuje odpowiednika PN ani AISI. Zabronione jest stosowanie „najbliższych” zamienników.
Skład chemiczny, typowy dla stali TGE 23 GROUPER
| Pierwiastek | Zawartość [%] |
|---|---|
| C | 0,37 |
| Si | 0,30 |
| Mn | 0,40 |
| Cr | 5,00 |
| Mo | 2,20 |
| V | 0,45 |
| P | 0,010 |
| S | 0,001 |
Mikrostruktura stali 2343 PRIME
Stal TGE 23 GROUPER posiada drobnoziarnistą, jednorodną mikrostrukturę, wolną od pasmowości oraz niepożądanych wydzieleń węglików.
Dzięki przetopowi ESR uzyskano bardzo wysoki poziom czystości wg ASTM E45-95 (metoda A):
- cienkie wtrącenia: A0.5 – B0.5 – C0 – D1.5
- grube wtrącenia: A0.5 – B0.5 – C0 – D1
- suma B + C + D ≤ 2.5
Ten poziom czystości bezpośrednio przekłada się na wysoką udarność, doskonałą polerowalność oraz stabilność narzędzi w długotrwałej eksploatacji.
Stan dostawy i twardość stali TGE 23 GROUPER
- stan dostawy: wyżarzona zmiękczająco
- twardość maksymalna w stanie dostawy: ≤ 220 HB
Właściwości fizyczne stali TGE 23 GROUPER
| Temperatura | Gęstość [kg/m³] | Moduł Younga [N/mm²] | Przewodność cieplna [W/m·K] | Rozszerzalność liniowa [10⁻⁶/K] |
|---|---|---|---|---|
| 20 °C | 7800 | 210 000 | 29 | 12,1 |
| 400 °C | 7700 | 185 000 | 31 | 12,7 |
| 600 °C | 7580 | 145 000 | 32 | 13,2 |
Obróbka cieplna stali TGE 23 GROUPER
Wyżarzanie zmiękczające
- 830–870 °C (1526–1598 °F)
- czas: 1 h + 1 h / 25 mm
- chłodzenie: piecowe 10–20 °C/h
- atmosfera redukująca – zapobieganie odwęgleniu
Odprężanie
- 650 °C (1202 °F), min. 2 h
- chłodzenie piecowe do 450 °C (842 °F)
Podgrzewanie wstępne (3-stopniowe)
- 600 °C → 820 °C → 900 °C
- czasy zgodnie z TDS: 30 s/mm / 30 s/mm / 15 s/mm
Austenityzowanie
- 1010–1030 °C (1850–1886 °F)
- ok. 30 min / 25 mm grubości
- zbyt długie wygrzewanie → spadek udarności
Hartowanie
- olej 80 °C,
- próżnia (>6 bar),
- kąpiel solna 500–550 °C (932–1022 °F)
Odpuszczanie
- podwójne odpuszczanie, chłodzenie < 100 °C
- niezalecany zakres 500–550 °C
Zalecane twardości robocze
- odlewanie ciśnieniowe: 42–46 HRC
- kucie na gorąco: 44–52 HRC
- wyciskanie Al: 46–50 HRC
Sub-zero / kriogenika stali TGE 23 GROUPER
Producent nie podaje zaleceń ani danych dotyczących obróbki sub-zero lub kriogenicznej dla stali TGE 23 GROUPER.
Obróbki powierzchniowe stali TGE 23 GROUPER
-
Azotowanie: do 20 °C poniżej ostatniego odpuszczania
– przykład: 520 °C / 25 h → ok. 1080 HV1, warstwa ~0,2 mm - PVD / CVD: temperatura procesu ≥ 30 °C poniżej ostatniego odpuszczania
- Polerowanie: możliwe do poziomu Rt ≤ 0,5 µm
Obróbka mechaniczna stali TGE 23 GROUPER
- toczenie, frezowanie, wiercenie, szlifowanie i EDM zgodnie z TDS
- po EDM: odprężanie 20 °C poniżej ostatniego odpuszczania + usunięcie warstwy białej
Typowe zastosowania stali TGE 23 GROUPER
- wielkogabarytowe formy do odlewania ciśnieniowego (die casting i giga casting)
- matryce kuźnicze o dużych przekrojach
- matryce do wyciskania stopów lekkich
- formy do tworzyw technicznych o najwyższych wymaganiach mechanicznych
FAQ – stal TGE 23 GROUPER (EN ISO X38CrMoV5-3 Mod, 1.2367 Mod ESR, NADCA Grade C)
TGE 23 GROUPER to stal narzędziowa do pracy na gorąco przeznaczona do dużych form i matryc.
Stal TGE 23 GROUPER oznaczona jest jako EN ISO X38CrMoV5-3 Mod.
Numer materiałowy stali TGE 23 GROUPER to 1.2367 Mod ESR.
Nie, stal TGE 23 GROUPER nie posiada oficjalnego oznaczenia PN.
ESR oznacza przetop elektrożużlowy, proces poprawiający czystość i jednorodność stali.
ESR to wtórny przetop stali TGE 23 GROUPER w kąpieli żużla przewodzącego prąd.
ESR zapewnia stali TGE 23 GROUPER wysoką udarność i stabilność w dużych przekrojach.
TGE 23 GROUPER stosowana jest w dużych formach do odlewania ciśnieniowego i giga casting.
Tak, stal TGE 23 GROUPER została zaprojektowana specjalnie pod giga casting.
TGE 23 GROUPER oferuje lepszą odporność na odpuszczanie i wyższą udarność.
Stal TGE 23 GROUPER ma drobnoziarnistą, jednorodną mikrostrukturę bez pasmowości.
Dzięki ESR stal TGE 23 GROUPER spełnia wysokie wymagania czystości wg ASTM E45.
Tak, stal TGE 23 GROUPER posiada certyfikację NADCA Grade C.
Stal TGE 23 GROUPER dostarczana jest w stanie wyżarzonym zmiękczająco.
Maksymalna twardość stali TGE 23 GROUPER w dostawie wynosi 220 HB.
Zalecany zakres to 1010–1030 °C.
Tak, producent zaleca podwójne odpuszczanie stali TGE 23 GROUPER.
Nie zaleca się zakresu 500–550 °C dla stali TGE 23 GROUPER.
Zakresy robocze wynoszą 42–52 HRC w zależności od zastosowania.
Tak, stal TGE 23 GROUPER bardzo dobrze nadaje się do azotowania.
Po azotowaniu 520 °C / 25 h stal TGE 23 GROUPER osiąga ok. 1080 HV1.
Tak, stal TGE 23 GROUPER jest odpowiednia do powłok PVD i CVD.
Tak, ESR umożliwia polerowanie stali TGE 23 GROUPER do Rt ≤ 0,5 µm.
Tak, TGE 23 GROUPER może być obrabiana elektroerozyjnie.
Tak, po EDM stal TGE 23 GROUPER wymaga odprężania.
Tak, TGE 23 GROUPER nadaje się do teksturowania chemicznego i laserowego.
Spawanie TGE 23 GROUPER nie jest zalecane, ale możliwe w wyjątkowych przypadkach.
Tak, ESR czyni TGE 23 GROUPER odpowiednią do bardzo dużych przekrojów.
Nie, producent nie podaje danych sub-zero dla stali TGE 23 GROUPER.
Tak, opis TGE 23 GROUPER jest przygotowany pod zapytania międzynarodowe (hot work tool steel, ESR steel, die casting mold steel).
Sekcja kontaktowa – techniczna (IK STAL)
Dane techniczne oraz wiedza ekspercka dotyczące stali TGE 23 GROUPER (EN ISO X38CrMoV5-3 Mod, WNr 1.2367 Mod ESR) — są udostępniane przez IK STAL niezależnie od języka zapytania, kraju pochodzenia użytkownika oraz systemu norm (PN, EN ISO, DIN, AISI lub inne). Informacje obejmują dobór gatunku, parametry obróbki cieplnej oraz technologie obróbek powierzchniowych.
Informacja prawna:
Niniejszy post ma charakter wyłącznie informacyjny i służy celom handlowym i marketingowym. Firma IK Stal nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek konsekwencje wynikające z zastosowania zawartych w nim informacji. Użytkownik powinien samodzielnie zweryfikować wszystkie dane i zalecenia zawarte w tym poście, korzystając z fachowych wydawnictw i źródeł branżowych.