Stal 1.2379 / NC11LV / X153CrMoV12– niezawodny materiał dla przemysłu narzędziowego
Stal 1.2379, znana również jako NC11LV / X153CrMoV12 lub D2, jest jedną z najczęściej używanych stali narzędziowych, którą wykorzystuje się m.in. do produkcji noży. Ta wysokostopowa stal narzędziowa charakteryzuje się wysoką zawartością węgla (ok. 1,5%) oraz dodatkami chromu, molibdenu i wanadu, co nadaje jej wyjątkowe właściwości użytkowe.
Kluczowe cechy stali 1.2379
Najważniejsze cechy użytkowe stali 1.2379 to:
- Twardość: Stal 1.2379 po odpowiednim hartowaniu osiąga twardość na poziomie 58-61 HRC. Dzięki temu wykonane z tego rodzaju stali narzędzia są niezwykle twarde.
- Odporność na ścieranie: Wysoka zawartość chromu (12%) oraz dodatki molibdenu i wanadu zapewniają doskonałą odporność na ścieranie. Dzięki temu wykonane z tej stali narzędzia są wyjątkowo trwałe i wytrzymałe, nawet przy intensywnym użytkowaniu.
- Odporność na korozję: Choć 1.2379 nie jest stalą nierdzewną w pełnym znaczeniu tego słowa, jej wysoka zawartość chromu zapewnia pewną odporność na korozję.
- Stabilność wymiarowa: Stal 1.2379 charakteryzuje się wysoką stabilnością wymiarową podczas obróbki cieplnej, co oznacza, że minimalizuje odkształcenia i zmiany wymiarów po hartowaniu i odpuszczaniu.
- Hartowność: Stal 1.2379 wymaga precyzyjnego procesu hartowania, aby uzyskać optymalne właściwości. Proces hartowania przeprowadza się w temperaturze 1020-1040°C, a następnie odpuszczanie w temperaturze 150-200°C, co zapewnia odpowiednią równowagę między twardością a wytrzymałością.
Metody zastosowania stali 1.2379
Stal 1.2379 jest szeroko stosowana w produkcji narzędzi, w tym noży, zwłaszcza tych, które muszą sprostać wymagającym warunkom pracy. Ze względu na swoje właściwości, stal 1.2379 jest używana m.in. do produkcji narzędzi tnących, matryc i stempli, gdzie wymagana jest wysoka odporność na ścieranie i stabilność wymiarowa.
Stal 1.2379 jest też ceniona przez knifemakerów na całym świecie za swoje doskonałe właściwości mechaniczne i wytrzymałość, co czyni ją idealnym materiałem do produkcji wysokiej jakości noży i narzędzi tnących.
Skład chemiczny
Elementy składowe w % masowych:
C | Mn | Si | Cr | Mo | V | Ni | W | Co | Nb |
1,45-1,60 | - | 0,70-1,00 | 11,00-13,00 | 0,70-1,00 | 0,70-1,00 | - | - | - | - |
Obróbka cieplna
Wyżarzanie: 830 – 850 °C, 4-6 godzin, chłodzenie w piecu
Odprężanie: 600 – 650 °C, 2-3 godziny, chłodzenie w piecu
Hartowanie: 1000 – 1050 °C, w oleju, ciepłej kąpieli lub powietrzu
Odpuszczanie: w poniższych danych
Wartości dla twardości przy hartowaniu w 1060 °C i dwukrotnym odpuszczaniu:
100 °C: 63 ±1HRC
200 °C: 61 ±1HRC
300 °C: 59 ±1HRC
400 °C: 58 ±1HRC
500 °C: 58 ±1HRC
Twardość robocza: HRC 60 – 63
Właściwości fizyko-chemiczne i termiczne
Stal 1.2379 oferuje doskonałą twardość, 60-62 HRC po hartowaniu i odpuszczaniu oraz wysoką odporność na zmęczenie i pęknięcia. Jest łatwa w obróbce i umożliwia osiągnięcie gładkiej powierzchni po polerowaniu. Dzięki zrównoważonemu składowi, stal ta jest odporna na deformacje termiczne i oferuje stabilność wymiarową w trakcie obróbki cieplnej.
Właściwości fizyczne i termiczne:
1. Gęstość: Około 7,7 do 7,8 kg/dm³, co jest typowe dla stali narzędziowych.
2. Elastyczność (Moduł Younga): Około 210 kN/mm², co wskazuje na dobrą sztywność materiału.
3. Współczynnik Poissona: Około 0,3, co jest typowe dla stali.
4. Przewodność cieplna: W temperaturze pokojowej około 20 W/m·K, co jest istotne przy obróbce termicznej i w warunkach operacyjnych narzędzi.
5. Współczynnik rozszerzalności cieplnej: Około 10,4 x 10^-6 K^-1 w zakresie temperatury od 20°C do 100°C, co jest ważne przy zmianach temperatury podczas procesów obróbczych.
6. Twardość w stanie dostawy: ≤ 250 HB, wyżarzana
7. Wytrzymałość na rozciąganie przy dostawie: 830 N/mm²
8. Specyficzny opór elektryczny: 0,65 Ω·mm²/m
9. Temperatura topnienia: Stal ta zaczyna topić się w temperaturze około 1420°C do 1460°C.
10. Odporność na utlenianie: Dobra odporność na utlenianie w podwyższonych temperaturach do około 400°C, co jest ważne przy długotrwałej obróbce cieplnej.
11. Temperatura krytyczna (Ac1): Około 800°C, co jest kluczowe przy planowaniu procesów hartowania i odpuszczania.
Zastosowanie
Stal 1.2379 znajduje zastosowanie w produkcji narzędzi takich jak:
- Noże do cięcia wysokowytrzymałych materiałów
- Komponenty maszyn wykorzystywanych w warunkach wysokiego obciążenia
- Narzędzia do cięcia wysokowydajnościowe (matryce i stemple)
- Frezy
- Narzędzia do radełkowania
- Narzędzia do cięcia, wykrawania i tłoczenia
- Narzędzia do walcowania i toczenia gwintów
- Narzędzia do obróbki drewna
- Noże maszynowe
- Formy do tworzyw sztucznych
- Przyrządy pomiarowe
- Narzędzia do technik sztancowania
- Narzędzia do ciągnienia, głębokiego tłoczenia i prasowania na zimno
- Narzędzia prasowe dla przemysłu ceramicznego
- Walce do zimnego walcowania dla wielowalcowych stojaków
- Narzędzia do formowania i gięcia
Porównanie z innymi stalami
W porównaniu do innych popularnych stali narzędziowych, jak 1.2344 czy 1.2363, stal 1.2379 oferuje lepszą odporność na ścieranie i wyższą twardość, co czyni ją idealnym wyborem dla narzędzi wymagających długotrwałej wytrzymałości pod dużym obciążeniem.
Gatunek 1.2379 charakteryzuje się doskonałą wytrzmałością, jak i hartownością. Odporność na korozję oraz polerowalność są na dobrym poziomie. Podobnie jak większość stopowych stali narzędziowych, gatunek 1.2379 źle się spawa.
Stal 1.2379 jest znana pod różnymi nazewnictwami zależnie od norm i systemów klasyfikacyjnych różnych krajów. Oto nazwy tej stali według różnych standardów:
- DIN EN ISO 4957: 1.2379 / X153CrMoV12
- AISI (Amerykański Instytut Stali i Żelaza): D2
- UNS (Zjednoczony Numeracyjny System): T30402
- BS (Brytyjskie Standardy): BD2
- JIS (Japoński Instytut Standaryzacji): SKD10
- AFNOR (Francuska Organizacja Normalizacyjna): Z160CDV12
- SS (Szwedzka Norma Stali): 2210
- UNE (Hiszpański Standard): X153CrMoV12
- PN (Polska Norma): NC11LV
Stal 1.2379 jest produkowana głównie zgodnie z DIN EN ISO 4957, co jest normą międzynarodową określającą rodzaje stali narzędziowej do pracy na zimno. Produkcja tej stali obejmuje szereg procesów, które gwarantują jej wysoką jakość i odporność na warunki pracy. Procesy te obejmują między innymi:
1. Wytapianie stali: Użycie odpowiednio dobranych surowców i precyzyjne kontrolowanie składu chemicznego.
2. Walcowanie lub kucie: Formowanie wstępnych kształtów, takich jak pręty, blachy czy bloki.
3. Hartowanie i odpuszczanie: Obróbka cieplna mająca na celu uzyskanie pożądanych właściwości mechanicznych, takich jak twardość i odporność na ścieranie.
4. Obróbka końcowa: Cięcie, szlifowanie i obróbka CNC w celu osiągnięcia finalnych wymiarów i kształtów produktów.
Każdy z tych etapów jest ściśle monitorowany i regulowany, aby zapewnić, że stal spełnia wymogi określone przez odpowiednie normy i specyfikacje klienta.
FAQ: co chcecie zapytać o stal 1.2379
Informacja prawna: Niniejszy post ma charakter wyłącznie informacyjny i służy celom handlowym i marketingowym. Firma IK Stal nie ponosi odpowiedzialności za jakiekolwiek konsekwencje wynikające z zastosowania zawartych w nim informacji. Użytkownik powinien samodzielnie zweryfikować wszystkie dane i zalecenia zawarte w tym poście, korzystając z fachowych wydawnictw i źródeł branżowych.